Verhoging Turks minimumloon eerste test nieuwe regering
Foto: Reuters

Verhoging Turks minimumloon eerste test nieuwe regering

Terwijl het nieuwe Turkse regering nog moet worden samengesteld, veroorzaakt het eerste hete hangijzer al de nodige spanningen. Gaat het minimumloon inderdaad omhoog en zo ja, wie gaat dat dan betalen?

Tot in de kleine uurtjes dineerde de Turkse premier Ahmet Davutoglu afgelopen week met werkgevers- en werknemersorganisaties in het voormalige presidentiële paleis in Ankara. Onderwerp van gesprek was de geplande verhoging van het minimumloon, van 1000 lira naar 1300 lira (omgerekend €424,91). Direct na het diner committeerde de premier zich nogmaals aan de verkiezingsbelofte, die per 1 januari ingevoerd moet worden. Grote vraag is wie er voor de kosten opdraait.

Ibrahim Caglar, voorzitter van de Kamer van Koophandel in Istanboel, berekende dat de verhoging van het minimumloon werkgevers zo’n 16 mrd lira (€5,3 mrd) gaat kosten. Hij drong erop aan dat de staat de inkomstenbelasting en sociale premies voor haar rekening neemt. Vrees is dat anders de Turkse concurrentiepositie onder druk komt te staan en dat exporteurs hun productie naar goedkopere landen zullen verplaatsen.

Discipline versus staatsbijdrage

De minister van economische zaken Nihat Zeybekçi beloofde eerder al dat de Turkse overheid inderdaad een deel van de kosten voor haar rekening zal nemen. Naast een rol voor Zeybekçi, die nauwe banden heeft met de herkozen president Recep Tayyip Erdogan, lijkt er in een nieuwe regering ook een rol weggelegd voor minister van financiën Mehmet Şimşek en de voormalige minister van economische zaken Ali Babacan, beiden vooraanstaande economen.

Terwijl een groep economen rond Erdogan een meer populistische lijn aanhangt, staan Şimşek en Babacan bekend om hun aandacht voor fiscale discipline en zien ze de belofte van een staatsbijdrage dan ook niet zitten.

‘Beide kampen moeten in een nieuw kabinet de strijd met elkaar aangaan. Een nieuwe regering kan de belofte van Zeybekçi niet zomaar intrekken, dus de staat zal een bijdrage moeten leveren’, voorziet Seyfettin Gürsel, voorzitter van denktank Betam.

De verhoging van het minimumloon zal volgens Gürsel leiden tot een oplopend begrotingstekort, hogere productiekosten en oplopende inflatie. ‘Als de inflatie omhoog gaat, kan de Turkse centrale bank niet anders dan de rente verhogen’, aldus Gürsel. Op een renteverhoging zit in ieder geval Erdogan niet te wachten; hij noemde hoge rentestanden onlangs 'verraad van de natie'.

Zwartwerken

Een ander probleem bij de verhoging van het minimumloon is de grote mate van informaliteit in de Turkse economie, legt econoom en columnist voor EconoMonitor Emre Deliveli uit: ‘Veel Turkse werkgevers geven op papier aan dat ze werknemers voor het minimumloon in dienst hebben, terwijl dit niet zo is. Dan betalen ze de rest van het salaris zwart uit om geen belasting te hoeven betalen. Deze praktijk zullen we met de verhoging alleen maar meer zien’, aldus Deliveli.

Naar schatting van denktank Betam is dit bij bijna de helft van de geregistreerde 5 miljoen minimuminkomens het geval.

Een groot gedeelte van de salarissen in Turkije ligt vlak boven het minimumloon. Marktmechanismen zullen het gemiddelde salaris daarom opdrijven met zo’n 15% tot 20%, verwacht Gürsel. ‘De binnenlandse vraag zal stijgen, waardoor het tekort op de lopende rekening zal groeien,’ aldus Gürsel. Het grote tekort op de lopende rekening is een van de structurele problemen van de Turkse economie.

Verkeerde oplossing

Volgens Deliveli is de algemene verhoging van het minimumloon een verkeerde oplossing. ‘De regionale inkomensverschillen in Turkije zijn heel groot, daarom zou een regionaal minimumloon bijvoorbeeld een veel betere oplossing zijn.’ Duidelijk is dat een nieuwe regering hoe dan ook een balans moet zien te vinden tussen fiscale discipline en de gemaakte verkiezingsbeloften. De verhoging van het minimumloon vormt daarbij de eerste grote test.

Laat een reactie achter

Zorg ervoor dat u de verplichte (*) velden invult waar dit is aangegeven. HTML code is niet toegestaan.